Trao đổi với báo chí trước cuộc gặp Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hồi tuần trước, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông đã yêu cầu các trợ lý xem xét cấm xuất khẩu dầu diesel nhằm giảm chi phí năng lượng đang tăng cao trong nước khi giá diesel tại Mỹ chạm mốc kỷ lục 6,53 USD/gallon, theo tờ The Guardian.
Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại một doanh nghiệp sản xuất xe tải ở Texas ngày 1.10
ẢNH: AP
Các thảo luận và cảnh báo - liên quan đến khả năng áp đặt lệnh cấm xuất khẩu 90 ngày hoặc yêu cầu các nước châu Âu xả kho dự trữ khẩn cấp - tiếp tục được Nhà Trắng duy trì và nhắc lại trong các ngày cuối tháng 9 và đầu tháng 10.
Phát biểu tại Nhà Trắng hôm 30.9, Tổng thống Trump cho biết ông trao đổi "hằng ngày" với các quan chức về khả năng cấm xuất khẩu dầu diesel. Theo nhà lãnh đạo, lệnh cấm có thể gây tác động tiêu cực lên giá xăng nhưng lại có thể giúp giảm giá dầu diesel.
Xăng và dầu diesel được sản xuất đồng thời từ dầu thô. Khi cấm xuất khẩu, tình trạng dư thừa diesel do kho chứa quá tải có thể buộc các nhà máy lọc dầu giảm sản lượng, qua đó ảnh hưởng đến lượng xăng được sản xuất ra, qua đó tác động lên giá xăng.
Trong khi ông Trump cho rằng Mỹ có đủ lượng diesel để đảm bảo nguồn cung, Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright lại tỏ ra lo ngại về việc gián đoạn nguồn cung từ Trung Đông, Trung Quốc. "Chúng ta đã mất một số lượng xuất khẩu dầu diesel từ Trung Đông, mặc dù chúng ta đang khôi phục lại phần bị mất đó, nhưng chúng ta cũng mất lượng xuất khẩu dầu diesel từ Trung Quốc. Vì vậy, sự gián đoạn đó là rất nhiều", ông Wright nói.
Vị bộ trưởng khẳng định rằng ông "rất tự tin" về việc châu Âu sẽ xả kho dự trữ diesel để giúp giảm giá loại nhiên liệu này trên toàn cầu. Trước đó, Reuters dẫn các nguồn thạo tin cho biết chính quyền Mỹ đã đề nghị Đức và Pháp xả kho dự trữ khẩn cấp hoặc đối diện với lệnh cấm xuất khẩu diesel từ Mỹ.
Theo tờ The New York Times, Mỹ là nước cung cấp diesel số một của hơn chục nước gồm Mexico, Canada và nhiều nước châu Âu. Tờ báo cho biết giới doanh nhân ngành dầu khí và các nhà lãnh đạo thế giới đang đưa ra những cảnh báo ngày càng nghiêm trọng rằng hậu quả của lệnh cấm từ Mỹ có thể khiến giá cả toàn cầu tăng vọt đối với mọi mặt hàng, từ thực phẩm đến nhiên liệu máy bay.
Nguyên nhân giá dầu diesel tăng
Thường được gọi là nhiên liệu chủ lực của nền kinh tế toàn cầu, dầu diesel được sản xuất từ dầu thô tại các nhà máy lọc dầu. Nhiên liệu này cung cấp năng lượng cho máy móc hạng nặng, xe tải, máy kéo và thiết bị nông nghiệp, những công cụ thiết yếu cho ngành công nghiệp nặng. Khi giá dầu diesel tăng, phí vận chuyển và các chi phí vận tải khác cũng tăng theo, thường dẫn đến giá cả các mặt hàng như thực phẩm tại siêu thị hoặc thậm chí xăng tại cây xăng cũng tăng cao - bởi vì các xe bồn hạng nặng vận chuyển xăng dầu cũng chạy bằng dầu diesel.
Nguyên nhân chính dẫn đến giá dầu tăng vọt là do thiếu hụt năng lực lọc dầu gây ra bởi cuộc chiến ở Iran. Các cuộc tấn công tên lửa đã làm hư hại các nhà máy lọc dầu ở Trung Đông, và sự gián đoạn tuyến vận tải trong khu vực đã khiến việc vận chuyển trở nên khó khăn hơn.
Thêm vào đó, Ukraine đã tấn công và làm hư hại nhiều nhà máy lọc dầu của Nga. Điều đó đã buộc Nga, một nhà xuất khẩu diesel lớn, phải tích trữ nguồn cung dầu diesel của mình và mới đây kéo dài lệnh cấm xuất khẩu đến cuối tháng 10, theo Reuters.
Xe tải đi ngang bảng giá xăng dầu tại bang California (Mỹ) ngày 28.9
ẢNH: REUTERS
Mỹ kêu gọi châu Âu hành động
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent hôm 1.10 kêu gọi các đồng minh châu Âu "ngay lập tức" giải phóng lượng dự trữ dầu diesel chiến lược nhằm kiểm soát giá cả, trong bối cảnh các quốc gia EU dự kiến thảo luận về cuộc khủng hoảng này trong ngày 2.10. "Các đối tác châu Âu của chúng ta nên đẩy nhanh việc thực hiện các cam kết hiện có và cung cấp thêm nguồn cung ngay lập tức để giải quyết các gián đoạn đang diễn ra", ông Bessent viết trong một bài đăng trên mạng xã hội.
Tổng thống Trump cùng ngày cho biết Washington có thể yêu cầu các đồng minh châu Âu xả kho dự trữ nhằm kiềm chế giá dầu tăng vọt do chiến sự Iran gây ra. "Chúng tôi có thể làm điều đó. Họ có một số dầu diesel", ông Trump nói với các phóng viên trong chuyến đi vận động tranh cử giữa nhiệm kỳ tại Texas, theo AFP.
Cao ủy Thương mại EU Maros Sefcovic ngày 1.10 nói rằng ông đã thảo luận về tình hình với Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer và bày tỏ mong muốn của châu Âu về một cách tiếp cận phối hợp để giảm giá.
Ông Sefcovic nói với các phóng viên tại cuộc họp các bộ trưởng thương mại G20 rằng bất kỳ động thái nào nhằm hạn chế xuất khẩu dầu diesel đều sẽ là điều không ngờ tới và sẽ gây ảnh hưởng bất lợi đến hiệu quả kinh tế của châu Âu.
Trong khi đó, Anh đang đàm phán với các đồng minh châu Âu về việc mở kho dự trữ dầu diesel khẩn cấp. Theo tờ The Guardian, các bộ trưởng Anh đã có cuộc điện đàm với các đối tác từ Ủy ban châu Âu (EC), Đức, Pháp, Ý và Ireland hôm 1.10 để thảo luận xem có nên sử dụng lượng dự trữ hay không sau đe dọa của Mỹ.
Bình luận (0)